مشخصات:
فلسهاي پشتي يكنواخت، فلسهاي مياني پشتي در رديفهاي طولي مورب كه
پهناي آنها بيشتر از طول و به تعداد 16 تا 20 رديف مشخص، دم كم و بيش
به بندهاي مجزا تقسيم شده كه در دو سوم ابتدايي، هر بند از بيش از دو
حلقه فلسي تشكيل يافته كه از پهلو مشخص هستند و يا اينكه بندهاي دم
نامشخص هستند.
رنگ آميزي: سطح رويي بدن قهوه اي روشن، زيتوني، سبز كمرنگ يا قهوه اي
تيره، با تعدادي فلسهاي زرد و سياه پراكنده؛ يك سوم يا نصف انتهايي دم
سياه يا قهوه اي تيره؛ سطح شكمي خرمايي روشن، چانه، گلو و قفسه سينه در
نر آبي تيره، اغلب با لكههاي رنگي روشن؛ جوانها با آثار عرضي تيره بر
پشت كه با افزايش سن شبكه اي مي شوند. در نرهاي زير گونه L.n.fusca
تمام سر زرد كه در فصل زاد و ولد بيشتر ديده مي شود؛ و نيز بدن،
اندامهاي حركتي و دم قهواه اي تيره تا سياه دودي است.
زيستگاه: نواحي كوهستانها، در ميان صخرههاي بزرگ آهكي، چينههايي كه
داراي شكافهاي عميق اند، اطراف محلهاي سكونت انسان معمولاً روي
ديوارها، بناهاي ساخته شده از آجرهاي گلي، مقبرهها و گورستانهاي
قديمي، خرابهها، با پوشش گياهي پراكنده بوته اي و درختچه اي همراه با
علفها و گياهان يكساله.
عادات و رفتار: در گرمترين ساعات روز فعاليت مي كنند. اغلب در بلندترين
مكان نظير روي صخرهها، بر آمدگيها، حتي روي ديوار و پشت بام خانهها،
طوري مي نشينند كه تا محدوده زيادي را براي يافتن شكار زير نظر داشته
باشند. رژيم گوشتخواري و گياه خواري دارند، از حشرات و لارو آنها،
عنكبوتيان و نيز ديگر مهره داراني كه بتوانند آنها را شكار كنند و از
پاي در آورند تغذيه مي كنند. اكثراً در همان محلي كه به عنوان مخفيگاه
انتخاب مي كنند، مثل زير سنگهاي بزرگ، شكاف صخرهها و ديوارها، حفرهها
و سنگ چينها تخم گذاري مي كنند. ممكن است تعداد زيادي تخم مربوط به
چندين آگاما در يك جا ديده شود.
پراكندگي جهاني: عراق، ايران، افغانستان، پاكستان.
اندازه: نوك پوزه تا مخرج 168 ميليمتر دم 341 ميليمتر.
ملاحظات: محل نمونه تيپيك زير گونه L.n.nupta از تخت جمشيد در ايران و
محل نمونه تيپيك زير گونه L.n.fusca در ايران از كاگان و نزديك جالق
واقع در استان سيستان و بلوچستان مي باشد. زير گونه fusca توسط Khan
2002 يك گونه كامل معرفي شده است. در ايران زير گونه fusca از جنوب
شرقي گزارش شده است.
