|
Seidlitzia rosmarinus اشنان
اشنان
درختچه اي شورپسند، مقاوم به خشکي که در اغلب در نواحي شور و قليايي
بيابانها ، ايجاد اجتماعات يک دست و وسيعي را مي نمايد. اشنان در
بيابانها و شوره زارهاي دشت کوير و لوت ، بيابانهاي مسيله ، دامغان ،
سبزوار، خراسان ، کرمان ، يزد و اغلب نواحي شور و قليايي کشور بعنوان
گونه اي بومي و سازگار رويش دارد.
اين درختچه متعلق به خانواده اسفناجيان (Chenpodiaceae)بوده و داراي
برگهايي آبدار ، گوشتي و استوانه اي شکل که محتوي املاح فراوان مي باشد.
ارتفاع متوسط گياه تا دو متر و قطر تاج پوشش آن تا يک و نيم متر نيز مي
رسد. زمان گل دهي آن ، اوايل شهريور ماه و بذور آن نيز در آبان ماه
بطور کامل مي رسند. بنابراين بهترين زمان جمع آوري بذر ، آبان تا آذر
مي باشد. اشنان خاکهاي شور و قليايي را بخوبي تحمل مي کند و در خاکهاي
نيمه عميق تا عميق ، همراه با ميزان شوري متفاوت و حتي در تشکيلات
مارني( بيابان خطب شکن) نيز مي تواند رشد و نمود کند. قدرت جذب فوق
العاده زياد املاح قليايي مانند ترکيبات کربنات سديم و پتاسيم را دارا
است به همين دليل از خاکستر حاصل از سوزاندن شاخ و برگ گياه ، ماده اي
قليايي «کلياب» بدست مي آورند که در مراکز صنعتي و سنتي مانند صابون
سازي ، سفالگري ، شستشوي نخهاي ابريشم و شيشه گري استفاده مي کنند.
اشنان اجتماعات گياهي وسيعي در عرصه هاي مختلف بيابانها و شوره زارها
مانند بيابانهاي ارغواني ، چاق آباد ، چاه عروس ، چاه شور و اطراف
مرنجاب را بوجود مي آورند. طي چند ساله اخير دستگاههاي اجرايي در امر
بيابانزدايي به توسعه و گسترش رويشگاههاي اشنان واقع در مراتع قشقلاقي
پرداخته است. اشنان نه تنها بعنوان يکي از گونه هاي مرتعي ، بلکه از
لحاظ حفاظت خاک نيز حائز اهميت مي باشد . تکثير اين درختچه توسط بذر و
در اغلب مواقع بذر پاشي از ريزشهاي جوي با موفقيت همراه بوده است.
|