پل‌های تاریخی ایران

پل قره كورپو (پل سیاه)، ماکو

By گروه کویرها و بیابان‌های ایران

March 01, 2012

این اثر در تاریخ ۷ مهر ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۶۴۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل در شمال ماكو در موقعیت ْ538 و 17 طول شمالی و ْ461 و 44 عرض شرقی در ارتفاع 1300 متر از سطح دریا در انتهای تنگه ماكو به طرف بازرگان بر روی رودخانه قره سو حدود صد متر مانده به محل اتصال رودخانه مزبور با رودخانه زنگمار قرار گرفته است . تاریخ ساخت این دژ به دوره صفویه می‌رسد.

پل سیاه ( قره كورپو ) بر روی صفه سنگی رودخانه ساخته شده و به همین علت پی سازی برای این پل انجام نشده است و پی بنا شامل همان صخره های طبیعی كف رودخانه است . این پل دارای 3 دهانه است كه دو تا از دهانه ها چسبیده به كناره های رودخانه و لی دهانه وسطی به طول 6/3 متر و ارتفاع 8/1 متر در وسط رودخانه واقع شده است. پایه های پل در جهت مخالف آب رودخانه دارای آب شكن‌های نیم دایره به قطر 5/3 متر است و تمامی پایه ها و آب شكنها با لاشه سنگ های سیاه و سفید و با ملات آهك ساخته شده‌اند. مصالح پل را سنگ های سفید و سیاه آتشفشانی و سنگ های لاشه و قلوه سنگ با ملات آهك تشكیل می دهد و ظاهراً وجه تسمیه پل به خاطر استفاده از سنگهای سیاه آتشفشانی بوده است . نوع مصالح و فرم طاق روی چشمه باقیمانده ، بیننده را به یاد بنای قره كلیسا می اندارد. پل سیاه با توجه به عملكرد آن فاقد تزئینات خاص معماری است و دقت در اجرای سنگهای تراشیده شده در این اثر قابل توجه است .