علل و نحوه تقسيم بلوچستان
بلوچستان در زمان سلطنت پادشاهان مقتدر ، مطیع حكومت مركزی ایران بوده است و در دوره هائیكه پادشاهان با یكدیگر نزاع داشته اند یا پادشاه ناتوانی بر تخت سلطنت می نشسته ،آنها مطیع دولت مرکزی نبوده ودم از استقلال می زده اند.
در سال 1254 كه دولت انگلیس به افغانستان لشكر كشید. شخصی به نام مهراب خان به نفع افغانها در گردنة بولان جلوی قشون انگلیس را گرفت و انگلیسیها اردویی برای تنبیه مهراب خان به كلات گسیل داشتند و مهراب خان و چهارصد نفر از همراهان او كشته شدند و كلات به تصرف انگلیس درآمد.
در سدة سیزدهم رقابت شدیدی بین انگلیس و روس در ایران وجود داشت . چون انگلیسیها هندوستان را متصرف شدند ، لازم بود تمام راههائیكه دولتهای بزرگ و نیرومند را به هندوستان مربوط می كرد تحت نظر و تصرف خویش بگیرند و یكی از این راهها ، راه جنوب شرقی ایران یعنی عبور از بلوچستان بود .
به هر حال پس از قتل مهراب خان و تصرف كلات ، سند و پنجاب نیز اشغال شد و قدرت انگلیسیها در بلوچستان ازدیاد یافت . پس از تسلط انگلیس ، خوانین بلوچستان حقوق سالیانه ای دریافت می كردند . در سال 1879 انگلیسیها شروع به امتداد راه آهن بلوچستان نموده و شهر كویته را به عنوان پایگاه مستحكمی در بلوچستان ایجاد كردند.
در زمان سلطنت محمد شاه قاجار ابراهیم خان نامی حكومت بم و نرماشیر گمارده شد . او كه مردی لایق و مدبر بود در تعیین مرز بلوچستان ایران و بلوچستان متصرفی انگلیس با مأموران حكومت هند اختلاف نظر پیدا كرد و برای تعیین خط مرز كمیسیونی مركب از دو نفر ایرانی و چند نفر انگلیسی انتخاب شدند كه به نتیجه ای نرسید . علت اختلاف هم قلعه كوهك بود سرانجام در سپتامبر 1871 موافقت اعلام گردید و كوهك جزء ایران در نظر گرفته شد .
پس از جنگ جهانی دوم شبه قاره هند به دو كشور هندوستان و پاكستان تقسیم گردید و منطقه بلوچستان متصرفی انگلیس نصیب پاكستان شد . دولت ایران نیز سرزمین وسیع بلوچستان خود را به چهار شهرستان زاهدان ، ایرانشهر ، سراوان و چابهار تقسیم كرد . در سال 1326 این شهرستانها به همراه خاش و زابل به صورت استان سیستان و بلوچستان در آمد كه هم اینك شهرستانهای نیكشهر و سرباز به تعداد آنها افزوده شده است .
نظرات بسته شده است.